Vertaald proza

Milan Kundera: Onwetendheid

door Jos Van Damme

De Tsjechische Irena kwam na de Russische bezetting van Praag naar Parijs, waar ze zich een eigen leven heeft opgebouwd. Na de revolutie van 1989 verwondert haar omgeving er zich over dat ze niet meteen terugkeert naar haar heimat. Blijkbaar begrijpt niemand dat haar werkelijke leven zich in Parijs afspeelt. Als ze dan toch naar Praag terugkeert, merkt ze op slag dat deze stad haar heimat niet meer is, dat ze er alleen als immigrante gezien wordt. In Parijs op de vlieghaven heeft ze Josef ontmoet, ook destijds uit Praag gevlucht naar Denemarken en nu in Praag als een onwelkome gast beschouwd: zijn familie kijkt hem buiten, het land en de taal zijn veranderd. Irena, die meent dat ze Josef destijds vluchtig gekend heeft, denkt dat ze met deze man een nieuw eigen leven kan beginnen in haar moederland, maar twintig jaar kan men niet zomaar overslaan. De Irena en de Josef die ze vroeger waren, bestaan niet meer en allerwegen heerst 'onwetendheid', de onbekendheid met het eigen geboorteland en de onverschilligheid van hun Tsjechische familie en vrienden ten opzichte van Josefs en Irina's voorbije leven. 
 
Nee, een happy end zit er niet in. Kundera slaagt erin om in deze korte roman op virtuoze manier een verrassende intrige te verwerken die uitloopt op een bizarre bedscène, een wederzijds fiasco. Naar het verleden is geen weg terug. De Tsjech Kundera, die zelf in 1981 de Franse nationaliteit kreeg en nu in het Frans schrijft, weet waarover hij het heeft. Dit is ook zijn situatie. Hij roept ze op in een sobere stijl, komt graag tussen in het verhaal, schuift er essayistische bladzijden tussen, waarop hij cultuurpessimistische overwegingen op een wat schoolmeesterachtige manier ventileert, maar niettemin is dit een heel knappe roman geworden over vergetelheid en herinnering, over heden en verleden, over de onmogelijkheid een tweede kans te benutten, je leven opnieuw te laten beginnen. Een roman met een duidelijke boodschap.
 
Milan Kundera: Onwetendheid, Ambo, Amsterdam 2002, 132 p. ISBN 90-263-1726-3. Vertaling van l’Ignorance door Martin De Haan
 
Oorspronkelijk verschenen in De Leeswolf 

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 5, MEI 2019

Brutopia. De dromen van Brussel

Pascal Verbeken

De literatuur draait door

Sander Bax

De patiënten van dokter García

Almudena Grandes

Meneer Janeu

Georges Bernanos

Otmars Zonen

Peter Buwalda

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 5, MEI 2019

De dader

Antonia Michaelis

De geschiedenis van Jane Doe

Michael Belanger

Farwest

Peter Elliott, Kitty Crowther (ill.)

Konijn & Egel. Er komt geen einde aan het einde

Paul Verrept, Nils Pieters (ill.)

Mevrouw Wervelwind

Rindert Kromhout, Jan Jutte

naar overzicht


‚Äč
ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri