Vertaald proza

BOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2017

Faruk Sehic: Zachtjes stroomt de Una

door Tom Rummens

Wanneer Mustafa Husar, een Bosnische oorlogsveteraan, jaren na de oorlog een voorstelling bijwoont in een cultuurhuis, wordt hij op het podium geroepen door een Fakir die hem wil hypnotiseren. Onder hypnose beleeft Mustafa zijn kindertijd opnieuw. Het was een harmonieuze, idyllische tijd, met de ongerepte natuur van de Balkan en de zorgeloosheid van een onbezonnen kinderleven in de hoofdrol. Maar even langzaam als onvermijdelijk ruimt deze zalige, onbezonnen kindertijd plaats voor de lelijkheid en het geweld van de Balkanoorlog. Mustafa’s leven wordt steeds radicaler op zijn kop gezet. Schoonheid ruimt plaats voor gruwel en verval.
 
In Zachtjes stroomt de Una schetst Faruk Sehic in de eerste plaats dat: een stroom van herinneringen. Eerst zijn ze zorgeloos. Dat weerhoudt Sehic er niet van ze uitvoerig, met gevoel voor detail en poëzie, te beschrijven. De rivier de Una, de fauna en de flora, en het landschap errond zitten vol leven en ze vieren het leven op tomeloze wijze. Je denkt aan vakantie en harmonie. De jonge Mustafa haalt er zijn hart op. Alles is rustig, er is geen vuiltje aan de lucht.
 
Maar gaandeweg ruimt al dat moois plaats voor miserie en bikkelhard geweld. Er verschijnen ruïnes in beeld, er liggen doden op de oevers van de Una, het gekwetter van de vogels verstomt onder het oorverdovende geratel van de frontlinies. Exit prettige jeugd, enter oorlog en verderf.
 
Zachtjes stroomt de Una vertelt nauwelijks een verhaal. Sehic probeert daar iets tegenover te stellen dat zich nog het best laat omschrijven als het verslag van hoe een geheugen zich vormt, en vervormt, naargelang de jaren vorderen en de gebeurtenissen zich opstapelen. In korte hoofdstukken, die niet chronologisch zijn, alsof je door een fotoalbum bladert, van voor naar achter en weer terug, om op willekeurig welke bladzijde stil te blijven staan en te beschrijven wat je ziet. Hij focust daarbij op één personage. We weten er eigenlijk weinig over. Familie, vrienden of medesoldaten komen niet of slechts aan de zijlijn aan bod. Wat telt, is het innerlijk van Mustafa Husar, de beelden in zijn hoofd en hoe dat prachtige landschap verandert in een hel.
 
Dat heeft zeker zijn verdiensten. Het is een heldere keuze en Sehic verstaat de taal van de poëzie en de kunst van het beschrijven. Hij weet de weemoed, de heimwee, het verlangen naar schoonheid prachtig te verwoorden. Toch mist het boek een verhaallijn en focus. De Unia stroomt niet alleen zachtjes, hij mist ook oevers. Sehic verliest zich regelmatig in zijn beschrijvingen, en het gebrek aan verhaallijn of inzet maakt het boek te vrijblijvend.

Faruk Sehic: Zachtjes stroomt de Una, De Geus, Amsterdam 2017, 269 p. : ill. ISBN 9789044536546. Vertaling van Knjiga o Uni door Roel Schuyt. Distributie L&M Books

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2017

Antigone in Molenbeek

Stefan Hertmans

De vrouw met het rode haar

Orhan Pamuk

Een zachte hand

Leïla Slimani

Hotel Moederland

Yusuf Atılgan

Zuivering

Tom Lanoye

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2017

Brobot

James Foley

Helemaal aan de rand van mij, ben jij

Agnès de Lestrade, Valeria Docampo (ill.)

Twintig parels

Ed Franck, Martijn Van der Linden (ill.)

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri