Vertaald proza

BOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2020

Nam-joo Cho: Kim Jiyoung, geboren in 1982

door Jo Vanderwegen

Het gaat niet goed met de dertigjarige Kim Jiyoung: op een avond begint ze de stem en de gedragingen van haar moeder te imiteren ten overstaan van haar man. Jiyoung neemt haar echtgenoot niet bij de neus, maar lijdt aan een ernstige inzinking, want enkele dagen later gebeurt er precies hetzelfde tijdens een familiefeest. Hoe is het zover kunnen komen? Is Jiyoung overwerkt? Werd de zorg voor haar gezin haar te veel?   

Helaas blijkt er nog veel meer aan de hand dan een tijdelijke depressie. Via een uitgebreide flashback – die zowat het hele boek in beslag neemt – komt de lezer veel te weten over het leven van Jiyoung, dat van haar moeder en van haar oma. Wat blijkt: alle drie zijn ze tijdens hun leven continu geconfronteerd geweest met ernstige vormen van seksisme en discriminatie, waar de hele Koreaanse maatschappij van doordrongen lijkt.
 
Het is een trieste vaststelling: de vrouwelijke familieleden hebben zich continu moeten wegcijferen ten gunste van de mannen: jonge tienermeisjes moesten in het naoorlogse Korea gaan werken om de studiekosten van hun broertjes te bekostigen; zelf studeren was er niet bij. Eenmaal volwassen geworden, kregen ze de zorg voor de kinderen toegewezen en moesten ze ook nog een keer bijklussen om het gezinsinkomen aan te vullen. Met de generatie van Jiyoung – kinderen geboren in de jaren 1980 – lijkt het ergste voorbij, mede door de economische vooruitgang in het zuiden. Maar schijn bedriegt, want ook Jiyoung wordt in haar jonge leven voortdurend geconfronteerd met misstanden: de beste jobs zijn voorbehouden voor mannen, vrouwen verdienen stelselmatig minder, de eigen professionele carrière opgeven voor de zorg van de kinderen geldt als vanzelfsprekend… Kortom, de positie van de vrouw in het hedendaagse Zuid-Korea is weinig benijdenswaardig.
 
Opmerkelijk is de vormelijke uitwerking van Cho’s roman. Het eerste hoofdstuk lijkt op dat van een gewone psychologische roman, maar al tijdens het tweede hoofdstuk duiken er merkwaardige voetnoten op met referenties naar statische publicaties in verband met geslachtsverhoudingen, abortus en informele arbeid. Vanaf de helft van het boek schakelt Cho met haar voetnoten nóg een versnelling hoger: nu verwijst ze niet alleen naar de bronnen (rapporten van de OECD en artikels uit The Economist), maar weeft ze in de doorlopende verhaaltekst zélf ook percentages over de loonkloof tussen mannen en vrouwen, de arbeidssituatie van vrouwen in het bijzonder, en dergelijke meer in, zodat de tekst soms op een krantenartikel begint te lijken. Het lijkt wel alsof de onrechtvaardigheid in de samenleving Cho te veel wordt en ze de tekst wil binnendringen door als een soort van advocaat de zaak van haar vrouwelijke hoofdpersonages te bepleiten en hun meegemaakt onrecht objectief te staven door middel van extern materiaal. Het pleit voor de maatschappelijke betrokkenheid van de auteur én zadelt de lezer met een ongemakkelijke spanning op: leest hij nu een maatschappelijke roman of een pamflet tegen een onrechtvaardige, vrouwonvriendelijke maatschappij?
 
Soms dreigt Kim Jiyoung, geboren in 1982 te ontsporen, door bijna elke onrechtvaardigheid, tegenslag of moeilijkheid als een genderissue te zien – ongetwijfeld het resultaat van een lang opgekropte woede. Daar moet men maar even overheen stappen. Want de lotgevallen van Jiyoung en haar familie beklijven zodanig dat Cho’s urgente boek de Koreaanse maatschappij wakker heeft geschud, tot in de hoogste politieke echelons. Maar ook in het Westen verdient Cho aandachtig gelezen te worden, getuige daarvan de kansenongelijkheid, loonkloven en glazen plafonds, die ook vandaag nog bestaan.
 
Nam-joo Cho: Kim Jiyoung, geboren in 1982, Nijgh & Van Ditmar, Amsterdam 2020, 160 p. ISBN 9789038809441. Vertaling van Palsip yi nyeon saeng Kim Jiyeong door Mattho Mandersloot. Distributie L&M Books  

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2020

Gesmoorde woorden

Olivier Rolin

Het verdriet van Spanje

Christiane Stallaert

Op weg naar De Hartz

Wessel te Gussinklo

Precieuze mechanieken. Nieuwe gedichten

Erwin Mortier

Tien jaar later

Harry Mulisch

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 10, NOVEMBER 2020

De Baron von Münchhausen

Wouter Deprez, Randall Casaer (ill.)

Gloei; interviews en gedichten.

Edward van de Vendel, Floor de Goede (ill.)

Het sleutelbeengebaar

Hilde Van Cauteren

Sterker dan elk afscheid

Enrico Galiano

Woorden temmen: Van kop tot teen

Charlotte Van den Broeck en Jeroen Dera

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri