Vanaf negen jaar

Martine Letterie, Karlijn Stoffels: Dwars door de storm

door Karen Ghonem-Woets

11+ - Wanneer Martine Letterie, auteur van historische verhalen, en Karlijn Stoffels, auteur van verhalen die zich in het hart van de multiculturele samenleving afspelen, gezamenlijk een boek schrijven, levert dat in het geval van Dwars door de storm een verhaal op dat in het verleden speelt, maar over problematiek gaat die ook hedendaags kan zijn.
Dwars door de storm slaat op de letterlijke storm waardoor de Groningse Tjakkie zich heen worstelt om een arts te halen voor een van de Ambonese vrouwen in het opvangkamp, die op het punt staat om te bevallen. En het slaat op de vele figuurlijke stormen waarin Tjakkie en de andere hoofdpersoon, de van Ambon afkomstige Jacob, zich staande moeten houden om hun dromen uit te laten komen. Dit alles speelt zich af tegen de historische achtergrond van Ambonezen. Zij kwamen eind jaren veertig als immigranten naar Nederland nadat ze partij hadden gekozen voor het Nederlandse koloniale leger en tegen Nederlands-Indië (in 1945 uitgeroepen tot het onafhankelijke Indonesië), omdat de Ambonezen (wonend op het eiland Ambon in de Molukken) onafhankelijk wilden zijn van het door Javanen gedomineerde Indonesië. Nadat Nederland de zogenoemde politionele acties had uitgevoerd om de onafhankelijkheid ongedaan te maken, erkende Nederland in 1949 uiteindelijk ook het onafhankelijke Indonesië. Vele Ambonezen kozen ervoor om – tijdelijk – naar Nederland te gaan. Ze werden opgevangen in simpele opvangkampen, waar families en bekenden bij elkaar bleven en hun tradities in stand probeerden te houden.
In Noord-Oost Groningen, waar het verhaal zich afspeelt, waren nog andere scheidslijnen tussen bevolkingsgroepen: tussen arbeiders en boeren (die grond bezaten waarop ze arbeiders lieten werken), en tussen christenen, waaronder ook de Ambonezen, en atheïsten. De verschillende perpectieven worden in het verhaal vertegenwoordigd door Tjakkie, de dochter van een werkloze arbeider die overtuigd aanhanger van het communisme is, de Ambonese Jacob wiens vader dominee is, en Katrien, de dochter van een boer. De verhoudingen staan in het begin op scherp, maar worden gaandeweg het verhaal steeds beter. Dat heeft alles te maken met de onafhankelijke geest van de drie, maar ook met toenemende kennis van en begrip voor elkaar. Tekenend is dat de kinderen elkaar eerder hebben gevonden dan de volwassenen, die langer blijven vasthouden aan principes, die er in het uiterste geval voor kunnen zorgen dat ze hun kinderen kwijtraken.
Op geen enkel punt in het verhaal is een stijlbreuk te ontdekken, ook al namen twee auteurs de pen op. De strijd van Tjakkie en Jacob voor keuzevrijheid als het om vriendschappen en hun toekomst gaat, is spannend geschreven. Daar draagt het steeds per hoofdstuk wisselende perspectief sterk aan bij. Hun soms diffuse positie en gevoelens komen ook goed uit de verf. Zoals bijvoorbeeld die van Jacob, die zich een toekomst in Nederland voorstelt en probeert wennen aan de Nederlandse omgeving en gewoonten, ook al mist hij zijn op Ambon achtergebleven tweelingbroer ontzettend, te midden van volwassenen die nog steeds denken dat ze snel weer terug zullen gaan. Symbolisch hiervoor zijn de kisten met huisraad die jarenlang niet worden uitgepakt. Het verhaal zit ook vol geheimen, van een geheime hut van Tjakkie en Jacob tot drukkende familiegeheimen.


Martine Letterie, Karlijn Stoffels, Dwars door de storm, Leopold Amsterdam, 2014, 140 p., € 14,99. ISBN 9789025864972. Distributie: WPG Uitgevers

Oorspronkelijk verschenen in de Leeswelp 2014

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 9, OKTOBER 2020

De Ghanese diaspora in het werk van Yaa Gyasi

Ontworteling en identiteit

De opgang

Stefan Hertmans

Het hele leven

Bart Moeyaert, Peter Van den Ende (ill.)

Het huis met de kersenbloesem

Sun-mi Hwang

Het leven speelt met mij

David Grossman

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 9, OKTOBER 2020

De lijst van dingen die niet zullen veranderen

Rebecca Stead

Dier vrienden. Een boek vol beestige duo's

Coco & June

Het geheim van de tuin

Jan Paul Schutten, Joris Bijdendijk, Floor Rieder (ill.)

Over het werk van Joukje Akveld

Speels, scherpzinnig en met heldere inzichten

Stilte heeft een eigen stem

Ruta Sepetys

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri