Onder de vogels

Nadat hij een paar jaar geleden zijn verzamelde gedichten publiceerde onder de titel Op de hoogte van de vogels heeft Dirk Kroon niet stilgezeten. Het nieuwe product van zijn poëtische activiteit heeft een titel meegekregen die expliciet verwijst naar zijn verzamelbundel maar die tegelijk ook een cruciaal symbool vormt in het oeuvre van de dichter. Hij heeft iets met vogels: ze zijn als het ware grensfiguren tussen aarde en hemel en in die zin symboliseren ze de manier waarop de mens zijn tijdelijke bestaan tracht te ontstijgen. Vogels zijn niet toevallig archetypische symbolen van godsdiensten en van de artistieke creativiteit.
 
Die thematiek wordt ook in deze bundel diepgaand uitgewerkt. De oudere dichter maakt de balans op van zijn leven. Daarbij gaat het deels om het oproepen van herinneringen uit zijn jeugd of aan ontmoetingen met mensen (en schrijvers) die voor zijn leven belangrijk zijn gebleken. Die anekdotes vormen evenwel steevast de aanleiding voor algemenere inzichten of een bezinning op het bestaan. Levenswijsheid is niet vreemd aan lyriek, althans niet voor een schrijver als Dirk Kroon, die in het verleden zijn voorkeur voor symbolistische dichters als Leopold en Nijhoff regelmatig heeft laten blijken. Daardoor gaan die terugblikken op een rijk verleden doorgaans over op mijmeringen over het heden en de toekomst.
 
Kroons visie op de eindigheid is bijzonder humaan en dankbaar maar tegelijk ook sterk relativerend. Zo kijkt hij meermaals terug op de naïeve grootheidsdromen van de jeugd, het verlangen om ‘groots en meeslepend’ te leven, zoals de dichter Marsman het uitdrukte. Vaak wordt trouwens in deze bundel aan literatuur gerefereerd als een bron van inzicht, van gestolde ervaringen. Dat is ook het ultieme project dat Kroon met zijn omvattende oeuvre heeft nagestreefd. Zijn drang om te communiceren met de lezer (en met zichzelf) staat daarbij steeds voorop. Hermetische beelden en maniëristische tics  zijn aan de dichter niet besteed, maar de poëzie mag ook niet zonder meer uitmonden in doordeweeks taalgebruik. Dat evenwicht tussen stilering en helderheid wordt in de beste gedichten uit deze nieuwe bundel duidelijk in stand gehouden. Liefhebbers van Kroons werk zullen vooral de constanten herkennen, want in vergelijking met zijn mooie verzamelbundel biedt Onder de vogels eerder een aanvulling en een herneming van dat bekende universum dan een vernieuwing daarvan. 
 
Dirk Kroon: Onder de vogels, Liverse, Dordrecht 2019, 70 p. ISBN 9789492519535

© 2020 | MappaLibri