Nederlands proza

Yvonne Kroonenberg: Wees blij dat je ze nog hebt

door Marjan Bex

Vooral in Nederland wordt het thema van mantelzorg steeds actueler nu bejaardenhuizen in toenemende mate worden gesloten omwille van besparingen. Steeds meer werk komt neer op de schouders van welwillende familieleden of vrijwilligers. In Wees blij dat je ze nog hebt geeft Yvonne Kroonenberg een analyse van hoe de zorg voor ouderen in Nederland er vandaag de dag uitziet. Dit behelst zowel bejaardenhuizen als thuiszorg. Ze doet dat door middel van gesprekken met zonen en dochters, met verzorgers en beleidsmakers. Het beeld dat er uit naar voren komt, is er een van hard labeur (voor verpleegkundigen) en toenemende verschraling voor de ouderen. Het boek heeft het over de situatie in Nederland, wat betekent dat mensen te maken hebben met een grote en nog toenemende mate aan regelgeving. De managers die ze bedenken in hun kantoren zitten letterlijk en figuurlijk steeds verder van de werkelijkheid vandaan. Voor elke taak zijn zo bijvoorbeeld een aantal minuten toegewezen. Zo komt het dat sommige verzorgers wel een boterham mogen geven aan de mensen, maar ze niet voor hen mogen smeren. Ook voor een rustig kopje thee en een beetje kletsen met de bewoners is geen tijd meer. Gelukkig ziet Kroonenberg op haar tocht door het land ook leuke initiatieven, zoals een bruine kroeg (inclusief tap) ‘in huis’, waar de mensen kunnen meezingen met schlagers van vroeger. Vaak hangt het af van de ondernemingszin van personeel en vrijwilligers of zulke activiteiten georganiseerd worden.
Kroonenberg sprak soms op basis van anonimiteit, maar dat is in dit geval geen punt. De reden daartoe is dat mensen zich soms schamen voor het gedrag dat hun oude moeder of vader toont wanneer ze dementeren, of omdat ze niet meer voor hen kunnen doen dan ze al doen. Kroonenberg deelt haar boekje op in verschillende hoofdstukken waarin zulke aspecten aan bod komen. Ze schrijft vlot en toont empathie voor zowel verzorgers als voor de oudjes die soms geheel verdwaasd hun dagen doorbrengen. Dat brengt haar ook bij het onderwerp euthanasie, waarbij ze probeert te waarschuwen voor de mogelijkheden en de valkuilen wat betreft het onderwerp in de huidige wetgeving. Hoewel Kroonenberg niet verlegen zit om een uitgesproken mening - in het verleden vielen vooral haar feministische boeken op - is Wees blij dat je ze nog hebt in vergelijking met haar ander werk een bedaagd boek geworden. Ze probeert door middel van voorbeelden en verhalen van veel mensen om haar heen haar punt aan te tonen: stop de besparingen in de zorg en reorganiseer wat er nu is in functie van de senioren. Pas aan het einde van het boek, wanneer ze het over euthanasie heeft, komt Kroonenberg feller uit de hoek. De anekdotes echter zijn schrijnend en tekenend genoeg om het te stellen zonder uitroeptekens deze keer.


Yvonne Kroonenberg, Wees blij dat je ze nog hebt, Atlas Contact Amsterdam, 2014, 185 p., € 15. ISBN 9789045026190. Distributie: Veen Bosch en Keuning

Oorspronkelijk verschenen in de Leeswolf 2014

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 9, NOVEMBER 2021

Baksteen

Femke Vindevogel

Brandingen

Paul Verrept

de Lach van de Sfinx

Frans Kuipers

Onder buren

Juli Zeh

Ons deel van de nacht

Mariana Enriquez

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 9, NOVEMBER 2021

Een leven vol kleur. Alles is kunst, als je maar goed kijkt

Cara Manes, Fatinha Ramos (ill.)

Ik wil een hond (en het maakt niet uit welke)

Kitty Crowther

Ik wil een wiegje worden zei de wilg

Bette Westera, Henriëtte Boerendans (ill.)

Vanaf hier kun je de hele wereld zien

Enne Koens, Maartje Kuiper (ill.)

Victorine

Jet van Overeem, Annemarie van Haeringen (ill.)

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri