Poëzie

BOEKEN NR. 9, NOVEMBER 2021

Bart Plouvier: De zon regent koperen spijkers. Mariekerkse gedichten

door Dirk De Geest

De productieve schrijver Bart Plouvier heeft zopas zijn elfde poëziebundel gepubliceerd (dat is althans de informatie op de achterflap). Daarmee krijgen lezers van zijn werk een nieuwe inkijk in de manier waarop de schrijver aankijkt tegen de wereld en de mensen uit zijn omgeving. Het dichterschap van Plouvier is inderdaad in de loop der jaren sterker autobiografisch van toon geworden, en net daardoor zal het voor veel lezers winnen aan herkenbaarheid en inlevingsvermogen. De wereld van Plouvier is immers veelal die van de milde melancholie en de tastbare romantiek. De dichter vertrekt vanuit zijn eigen leven en die gevoelens worden geprojecteerd op de buitenwereld.  

De titel van deze nieuwe bundel geeft in dat verband al aan hoe de natuur wordt ervaren als een gepersonifieerde entiteit. Doorlopend krijgen natuurfenomenen, dieren en planten kenmerken van levende wezens die als het ware doelgericht invloed uitoefenen op het dichterlijke ik. Daarbij valt in deze bundel vooral de negatieve impact op, waardoor de wereld van de natuur hier verschijnt als een soort van tegenstander, een felle kracht die op het ik inbeukt: de oerelementen van wind, zon en water laten de mens geenszins onberoerd. De dichter brengt dat over door het gebruik van intensiverende werkwoorden, door hyperbolen en door opsommingen. Dat bedreigde ik verschijnt daardoor als kwetsbaar maar vooral als een entiteit die in feite beheerst wordt door krachten van buitenaf. Die klemtoon op het lot is typerend voor heel wat gedichten in deze bundel. Af en toe is er ruimte voor idyllische of zelfs extatische ervaringen in die wereld van de natuur, maar over het algemeen overheersen toch de herfst en de winter, seizoenen die bij uitstek geassocieerd worden met afsterven en verlies aan vitaliteit.
 
Die slijtage bedreigt ook onmiskenbaar het dichterlijke ik. Het subject wordt vaak beschreven als een speelbal van de elementen, als iemand die niet in staat is zich aan die wetten van de natuur te onttrekken. Er is wel sprake van verzet en er zijn ogenblikken waarop die tijdelijkheid wordt overstegen, maar dat is geen definitieve overwinning. Ook de liefde ontsnapt niet aan die negatieve ervaringen, al is de geliefde tegelijk wel een baken in de existentiële storm. In feite is in deze bundel de menselijke aanwezigheid vaak nogal marginaal, met een veel grotere aandacht voor de dynamiek in de natuur en de omgeving. De ondertitel, ‘Mariekerkse gedichten’, onderstreept trouwens de hechte band die de dichter ervaart met zijn geografische wortels. Plouvier is zelfs op zijn sterkst als hij die natuur weet op te roepen in intense beelden en markante details.
 
Tegelijk streeft de dichter naar een vormvaste lyriek, met vaste strofevormen en eindrijm. Dat leidt bij momenten tot een geforceerde zegging, zeker door de manier waarop Plouvier lidwoorden afkort via elisie: wendingen als ‘’t dor bepluimde riet’ verstoren het gewone leesritme zonder dat ze iets toevoegen aan de betekenis. Het is een teken dat de dichter de belangrijke literaire traditie niet achter zich wil laten, maar tegelijk dompelt hij zich ook niet onder in die stijl, waardoor zijn poëzie uiteindelijk nogal halfslachtig blijft.  
 
Bart Plouvier: De zon regent koperen spijkers. Mariekerkse gedichten, Vrijdag, Antwerpen 2021, Vrijdag, 44 p. ISBN 9789464340105. Distributie Elkedag Boeken

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 10, DECEMBER 2021

Anarchisme. Van Bakoenin tot de commons

Ludo Abicht

De minzamen

Koen Peeters

Harlem Shuffle

Colson Whitehead

Nasr Compacter

Ramsey Nasr

Nocilla-trilogie

Agustín Fernández Mallo

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 10, DECEMBER 2021

De heen-en-weerbrief

Gerda Dendooven

Een wonderprachtig dier

Britta Teckentrupp (ill.)

Elke rimpel een verhaal

David Grossman, Ninamasina (ill.)

Het strand

Sol Undurraga

Uit het niets

Aline Sax

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri