Vanaf twaalf jaar

JEUGDBOEKEN NR. 6, JUNI 2021

Anna Woltz: De tunnel

door Robin van Elk

12+ - In heldere taal geschreven avonturenverhalen over ingrijpende onderwerpen, met stoere en eigenzinnige personages, zijn inmiddels kenmerkend voor het oeuvre van Anna Woltz. Met De tunnel is het haar wederom gelukt om personages te creëren waar de doelgroep zich mee kan identificeren, waardoor de lezer zich volledig met het verhaal kan laten meeslepen.  

Het verhaal speelt zich af in Londen in september 1940, aan het begin van de Blitz, een periode waarin de stad acht maanden lang gebombardeerd werd. Hierdoor moesten mensen onderduiken in schuilkelders of Londense metrostations, door Woltz ook wel ‘de tunnel’, of ‘de Ondergrondse’ genoemd. De tunnel is tevens een metafoor voor de ‘de tunnel die voor je ademt’, wat verwijst naar het ziekbed van protagonist Ella waarbij ze een jaar lang in een cabine moest liggen. Door polio raakte ze namelijk verlamd en kon zelf niet meer ademen. Dat wordt vaak herhaald en benadrukt de ontwikkeling die Ella doormaakt. Die verandert van liever dood willen, naar een hoopvolle en levenslustige instelling:
 
‘De zeewind vult mijn longen, ik voel Jays armen om me heen, zijn lippen bij mijn oor. “Kom nou mee naar onze hut!” “Ja,” zeg ik, want ik wil weten wat er nu komt. En straks. En morgen.’
 
De eenvoudige, eigentijdse en beeldende taal sluit aan bij de belevingswereld van jongeren en door de spanning en het vlotte verteltempo is het voor jonge lezers niet moeilijk om zich in te leven in leeftijdsgenoten die tijdens de Tweede Wereldoorlog in de Ondergrondse moesten slapen. In de proloog wordt al verklapt dat één van de hoofdpersonages het niet zal overleven. Vanaf dat moment maakt Woltz gebruik van spannende plotsignalen, zoals de UXB. Het woord valt op pagina tien voor het eerst en blijft de spanning vasthouden totdat aan het eind blijkt dat dit de doodsoorzaak is:  
 
‘Elk moment kan het luchtalarm weer afgaan. Iedereen staat voortdurend op scherp. Je ziet dat mensen zich inhouden, maar heel Londen voelt als een UXB. Sinds een week weet ik wat dat is. Een unexploded bomb.’  
 
De hoofdpersonages hebben ervaringen waar elke tiener mee te maken krijgt, zoals verliefdheid, onzekerheid en anders zijn, alleen dan in een oorlogssetting. Behalve dat de personages sympathie opwekken doordat ze allerlei herkenbare tienerperikelen doormaken, hebben ze ook nog een andere functie in het verhaal. De rijke Quinn en Sebastian vertegenwoordigen een andere sociale klasse dan de armere Ella en Jay, waarmee Woltz laat zien welk effect de oorlog op mensen van verschillende milieus had. Doordat Ella en Quinn vriendinnen worden, leren ze de wereld ook vanuit een ander perspectief te bekijken.
 
De tunnel is meeslepend en roept vragen op die anno 2021 nog steeds aan de orde zijn, bijvoorbeeld over identiteit, klassenverschillen en het krijgen van gelijke kansen. Het is hier en daar iets te zoetsappig, maar door het tempo dat er in de tekst zit, zijn die momenten van korte duur en niet storend. Op de website van Anna Woltz staan overigens verhelderende foto’s van de slaapplekken in de Ondergrondse, deze hadden interessant kunnen zijn om achterin het boek op te nemen.
 
Anna Woltz: De tunnel, Querido, Amsterdam 2021, 231 p. ISBN 9789045125084. Distributie L&M Books

deze pagina printen of opslaan

Nieuwe recensies

BOEKEN NR. 9, NOVEMBER 2021

Baksteen

Femke Vindevogel

Brandingen

Paul Verrept

de Lach van de Sfinx

Frans Kuipers

Onder buren

Juli Zeh

Ons deel van de nacht

Mariana Enriquez

naar overzicht

JEUGDBOEKEN NR. 9, NOVEMBER 2021

Een leven vol kleur. Alles is kunst, als je maar goed kijkt

Cara Manes, Fatinha Ramos (ill.)

Ik wil een hond (en het maakt niet uit welke)

Kitty Crowther

Ik wil een wiegje worden zei de wilg

Bette Westera, Henriëtte Boerendans (ill.)

Vanaf hier kun je de hele wereld zien

Enne Koens, Maartje Kuiper (ill.)

Victorine

Jet van Overeem, Annemarie van Haeringen (ill.)

naar overzicht


ontwerp: Ann Van der Kinderen   |   programmatie: dataweb   |   © MappaLibri